Cửa sổ thụ thai – Thời điểm “vàng” để có thai tự nhiên

Tác giả: Bác sĩ lâm sàng IVF Hồng Ngọc Lê Duy Thảo (thaold@hongngochospital.vn)

Có thai tự nhiên là mong muốn của mọi cặp đôi hiếm muộn, tuy nhiên không phải ai cũng biết rõ về thời điểm quan hệ để đạt tỷ lệ thụ thai là cao nhất. Ngày nay với nhiều nghiên cứu khoa học đã tìm ra thời điểm “vàng” giúp có thai tự nhiên.

Thời điểm nào là lý tưởng để mang thai tự nhiên?

Vậy cửa sổ thụ thai là gì?

Hiểu đơn giản thì cửa sổ thụ thai là khoảng thời gian trong chu kỳ kinh nguyệt mà quan hệ có tỷ lệ thụ thai là cao nhất. Như chúng ta đã biết, tinh trùng có thể sống được 5 ngày trong đường sinh dục của người phụ nữ, tuy nhiên khả năng thụ tinh của trứng là cao nhất là trong 12 giờ sau rụng, tối đa là 24 giờ. Do đó, cửa sổ thụ thai thường kéo dài 6 ngày bao gồm 5 ngày trước rụng trứng là 1 ngày sau rụng trứng.

Bên dưới là biểu đồ so sánh tỷ lệ có thai theo từng ngày quan hệ (với 1 cặp đôi hoàn toàn khỏe mạnh).

cua-so-thu-thai-1

Trong đó:

– Trục tung là tỷ lệ có thai/ 1 lần quan hệ.

– Trục hoành là ngày giao hợp, với ngày 0 chính là ngày rụng trứng.

– Đường màu vàng dành cho phụ nữ trong độ tuổi 19 đến 26 tuổi, đường màu xanh là dành cho phụ nữ 35 đến 39 tuổi

Chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy: Trước ngày rụng trứng 6 ngày và sau khi khi rụng trứng 1 ngày thì tỷ lệ có thai rất thấp, tỷ lệ này tăng lên 10% khi trước rụng trứng 5 ngày và tăng đều đặn, có thể đạt cao nhất hơn 50% vào 2 ngày trước trứng rụng, sau đó giảm dần. Do đó để tăng tỷ lệ có thai tự nhiên thì nên quan hệ vào hai ngày trước rụng trứng. Vậy xác định thời gian này như nào.

Các phương pháp xác định được ngày rụng trứng

Dựa vào tính ngày:

Với phụ nữ kinh nguyệt đều nằm trong khoảng từ 21 đến 35 ngày thì do pha hoàng thể thường cố định 14 ngày do đó ngày rụng trứng sẽ cách ngày đầu kỳ kinh kế tiếp là 14 ngày. Do đó ta có thể ước tính được ngày rụng trứng bằng cách lấy số ngày chu kỳ kinh trừ đi 14. Ví dụ, nếu như chu kỳ kinh nguyệt của bạn đều đặn là 28 ngày thì ngày rụng trứng sẽ là ngày thứ 14 chu kỳ kinh, tương tự với chu kỳ 21 ngày là ngày thứ 7, chu kỳ 35 ngày là ngày thứ 21. Tuy nhiên phương pháp này chỉ là dự đoán, nên chỉ phù hợp với những trường hợp kinh nguyệt đều, và còn có tỷ lệ sai số nhất định.

Cửa sổ thụ thai – Thời điểm “vàng” để có thai tự nhiên

Theo dõi dựa vào siêu âm:

Với siêu âm thì chúng ta có thể đánh giá được kích thước nang trứng, từ đó có thể dự đoán xem nang trứng đó đã đủ trưởng thành và có thể rụng được chưa. Tuy nhiên phương pháp này chỉ chính xác nhất khi xác định trứng đã rụng. Trong trường hợp trứng chưa rụng thì khó lòng xác định được chính xác khi nào trứng rụng.

Theo dõi nồng độ hormon trong cơ thể:

Hiện nay có nhiều phương pháp đánh giá được nồng độ hormon LH trong cơ thể liên quan đến sự trưởng thành và rụng trứng. Chúng ta có thể dùng những test nước tiểu hay thử máu để xác định được nồng độ hormon LH trong cơ thể. Sau khi LH đạt đỉnh thì sai 36 tiếng sẽ xảy ra hiện tượng rụng trứng. Tuy nhiên phương pháp này yêu cầu trước hết phải xác định tương đối về khoảng thời gian có thể xảy ra hiện tượng rụng trứng sau đó phải theo dõi liên tục bằng một trong những test trên, dẫn đến sự tốn kém về tài chính cũng như có thể gây ra căng thẳng tâm lý không tốt.

Theo dõi sự thay đổi của cơ thể:

Rụng trứng là một trong những quá trình sinh lý trong cơ thể. Khi quá trình này xảy ra thì có hoàng loạt những biến đổi trong cơ thể người phụ nữ như tăng nhiệt độ cơ thể hay thay đổi tính chất chất nhầy cổ tử cung. Cụ thể khi trứng rụng thì nhiệt độ cơ thể sẽ tăng lên khoảng 0,5 độ so với bình thường. Sự thay đổi này là không đáng kể, do đó rất khó được nhân biết. Chúng ta có thể ước lượng bằng cách đo nhiệt độ vào mỗi buổi sáng, tuy nhiên khi nhiệt độ tăng thì có nghĩa trứng đã rụng rồi và ta đã bỏ lỡ mất thời điểm vàng cho sự thụ thai.

Vậy cách nào mới mang lại hiệu quả?

Theo hội Y học sinh sản Mỹ thì cách dự đoán ngày rụng trứng chính xác nhất chính là sự vào sự thay đổi chất nhầy cổ tử cung. Phương pháp này được biết đến là phương pháp chính xác nhất hiện nay, chính xác hơn cả siêu âm và đo nhiệt độ. Cụ thể, tính chất của chất nhầy cổ tử cung phụ thuộc vào nồng độ estrogen- hormon phản ánh gián tiếp sự phát triển của nang trứng.

Sau giai đoạn ra máu kinh thì âm đạo thường khô hạn, sau đó chất nhầy cổ tử cung được tiết tăng dần và đến giữa chu kỳ thì chất nhầy cổ tử cung tăng nhiều, thay đổi về tính chất trở nên trong dai hơn như lòng trắng trứng gà. Đây chính là thời điểm “vàng” có tỷ lệ thụ thai cao nhất. Thậm chí trong 2 ngày sau thời điểm này thì tỷ lệ thụ thai vẫn rất cao. Do đó nếu bạn mong muốn có em bé thì đây chính là khoảng thời gian lý tưởng nhất.

cua-so-thu-thai
Kiểm tra độ nhầy tử cung là cách đánh giá chính xác nhất thời điểm “vàng” thụ thai

Phương pháp này có nhiều ưu điểm như ngoài việc xác định chính xác được thời điểm thích hợp cho quá trình thụ thai, nó còn cực kỳ đơn giản, không tốn kém và phụ nữ có thể chủ động theo dõi được tình trạng của bản thân. Ngoài ra, với những người phụ nữ kinh không đều cũng có thể dựa vào chất nhầy cổ tử cung để dự đoán được ngày rụng trứng.

Tóm lại, để tăng tỷ lệ có thai tự nhiên thì hai vợ chồng nên giao hợp thường xuyên vào thời gian cửa sổ thụ thai, tính theo ngày của chu kỳ và tính chất chất nhầy cổ tử cung.

Với những cặp vợ chồng mà cố gắng có thai tự nhiên trong vòng 1 năm (dưới 35 tuổi), và trong 6 tháng (trên 35 tuổi) mà vẫn chưa có thai thì nên đi thăm khám sớm để có phương án điều trị thích hợp và hiệu quả.

Trung tâm IVF Hồng Ngọc – Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc

Add: Tầng 14, số 55 Yên Ninh, Ba Đình, Hà Nội

Hotline: 0915.960.139 – 0915.330.016

Tel: +(84-24) 3927 5568 ext 6820/6825

Email: arthongngoc@hongngochospital.vn